Standpunt VNG inzameling drankenkartons brengt papierkringloop in gevaar

De keuzevrijheid voor gemeenten om drankenkartons samen met oudpapier in te zamelen, zoals de commissie milieu, energie en mobiliteit van de VNG voorstaat, brengt grote risico’s met zich mee voor het kringloopsysteem van papier en karton. Vervuild oudpapier zal niet in Nederland worden verwerkt tot grondstof. In plaats daarvan moet dit vervuilde oudpapier tegen strikte condities worden geëxporteerd of worden verbrand. Beide opties staan haaks op de Nederlandse beleidsdoelstellingen voor de circulaire economie.

Nederland is wereldwijd een koploper in papierrecycling, dankzij ons marktconforme en duurzame systeem met 85% recycling als resultaat. Dat willen we zo houden en verder verhogen. Een paar procent drankenkartons bij het oudpapier vervuilt de hele oudpapierstroom. Drankenkartons zijn altijd tweezijdig geplastificeerd en hebben soms ook aluminium aan de binnenkant. Er zitten altijd inhoudsresten in die de schone kranten, tijdschriften en folders vervuilen. Daardoor wordt het proces van papier maken ernstig verstoord en daarmee het hergebruik van waardevolle grondstoffen. Let wel, al het nieuwe papier en karton dat in Nederland gemaakt wordt bestaat voor 82% uit oudpapier!

 “Dit gaat de gemeenten die drankenkartons bij het oudpapier inzamelen geld kosten omdat al het oudpapier extra gesorteerd moet worden, plus een forse, permanente waardevermindering van € 30 à € 40 per 1.000 kg van de vervuilde kranten, tijdschriften, folders, printerpapier, etc. In Nederland hebben we geschikte inzamelsystemen voor verpakkingen en gelukkig kiezen veel gemeenten daar al voor om ook drankenkartons gescheiden in te zamelen”.

“Het zou doodzonde zijn om het goed werkende Nederlandse systeem in de waagschaal te stellen door een schone stroom oudpapier te gaan vervuilen. Niemand wordt daar wijzer van, de gemeente niet, de consument niet, de papiersector niet, maar vooral ons milieu niet. De Kamer zal dit ook nooit accepteren", aldus Ed Nijpels (voorzitter PRN).

 

Achtergrondinformatie van PRN n.a.v. de publicatie in AfvalOnline (27 februari 2015)

PRN heeft de directie van de VNG op 11 februari 2015 op de hoogte gesteld van de negatieve gevolgen van het gecombineerd inzamelen van oudpapier + drankenkartons.

De kosten van het inzamelen van drankenkartons bij het oudpapier, inclusief alle bijkomende gevolgen in de keten, zijn in de tweede studie van het KiDV (‘Terugslageffecten op het inzamelen bij kunststof en oudpapier’ van 14.5.2014) verwerkt en liggen op hetzelfde niveau als bij gecombineerd inzamelen met kunststof. De stelling dat de vergoeding voor de ingezamelde drankenkartons (€398) aangepast moet worden indien de optie bij het oudpapier vervalt, is dus niet juist.

Indien een gemeente overgaat tot gecombineerd inzamelen van oudpapier + drankenkartons is het gewichtsaandeel drankenkartons in de oudpapierstroom hoogstens 5%. De drankenkartons moeten uit de vervuilde oudpapierstroom worden gesorteerd, waarna de gemeente €398/t ontvangt voor het aandeel drankenkartons. Die vergoeding zal nooit de extra kosten van het sorteren en de waardevermindering van de andere 95% oudpapier kunnen compenseren. De sorteerkosten zijn €25 en de waardevermindering bedraagt €30 à €40 (alle bedragen per 1.000 kg).

M.a.w., de opbrengst van het oudpapier zal bij gecombineerd inzamelen van oudpapier + drankenkartons altijd lager zijn dan de inzamelkosten, waardoor de gemeente - in tegenstelling tot nu -  permanent verlies lijdt op de inzameling van oudpapier. De gemeente betaalt de rekening, wat een verhoging van de maatschappelijke kosten betekent (oftewel hogere afvalstoffenheffing).

Het leeuwendeel van in Nederland ingezameld oudpapier wordt door fabrieken in de Benelux afgenomen. PRN heeft verklaringen van vijf grote fabrieken die vervuild oudpapier afkomstig uit de gecombineerde inzameling met drankenkartons niet in zullen kopen. Dat raakt ruim 80% van het nu in de Benelux verwerkte oudpapier. Hierdoor zullen overschotten ontstaan waardoor de Nederlandse marktprijs sterk zal dalen.

Daar komt bij dat een gemeente die kiest voor gecombineerd inzamelen niet kan deelnemen aan het (gratis) systeem van PRN met afzetgarantieprijs (≤€25) en gegarandeerde afzet onder alle marktomstandigheden (dus ook bij lage internationale marktprijzen).

Op de website www.HEDRA.nl wordt bijgehouden welke gemeenten drankenkartons inzamelen.